Tibbiy reаbilitаtsiya, sport tibbiyoti vа xаlq tаbobаti kаfedrаsi
Menu Close Menu

Tibbiy reаbilitаtsiya, sport tibbiyoti vа xаlq tаbobаti kаfedrаsi

Mavlyanova Zilola Farxadovna
Kafedra mudiri, dotsent


Qabul vaqti: Dushanba – Shanba : 14:00 – 15 : 00
Tel: (+99891) 5229391
E-mail: reab.sammi@mail.ru
Manzil: Samarqand sh. Anqaboy k 6

Kafedra a'zolari


F.I.SH Lavozimi
Kamalova Yoqutxon Ahmadjonovna assistent
Abdusalomova Maftuna Akbarovna assistent
Umirova Surayyo Ma'murjonovna assistent
Kim Olga Anatolyevna assistent
Sharafova Inobat Ahmedjanovna assistent
Sabirova Shahlo Baxtiyorovna assistent
Maxmudov Sardor Mamasharifovich assistent
Burxonova Gulnoza Lutfilloevna assistent
Baratova Sitora Saxidinovna assistent
Ravshanova Maftuna Zoxidjonovna assistent

KAFEDRA TARIXI


  Kafedraning kelib chiqishi institut tashkil topgan davrdan boshlanadi. "Tibbiy reabilitatsiya", "Jismoniy reabilitatsiya", "Sport tibbiyoti" - bu asosiy tibbiy mutaxassisliklar. Ushbu mutaxassisliklarning umumiy qabul qilingan shaklini saqlab, kafedra xodimlari ularni mualliflik mazmuni bilan to'ldirdilar.
  Kafedra xodimlarining asosiy shiori "O'tmishsiz (kafedra tarixi) haqiqiy yutuqlar mavjud emas va hozirgi voqelik tibbiy reabilitatsiyaning kelajakdagi yo'nalishini belgilaydi". SamMI 1 klinikasida bemorlarni fizioterapevtik usullar bilan davolash respublikamizda birinchilardan bo'lib 1934 yilda tashkil etilgan. Xuddi shu yili 2 ta fizioterapiya xonasi tashkil etildi, ular hozirda terapevtik binoda joylashgan. Kafedraning birinchi xodimlari fizioterapevt V.V.Dolgix, hamshira M.P.Litvinova va hamshira M.I.Mokrusova edi. 1935 yilda kafedra tarkibida massaj xonasi ochildi, u yerda M.Skrebneva va V.S.Egorova o’z faoliyatini olib borgan.1930 yil may oyida O'zbekiston davlat tibbiyot instituti (hozirgi Samarqand davlat tibbiyot instituti) tashkil etilgandan va fizioterapiya fanini o'quv jarayoniga tibbiyot mutaxassislarini tayyorlashga kiritish zarurati tug'ilgandan so'ng, 1936 yilda kafedra negizida dastlab fizioterapiya kursi ochildi, u dastlab fakultet terapiya kafedrasi tarkibiga kirdi. 1936-1956 yillarda fizioterapiya kursini (fakultet terapiyasi kafedrasi tarkibida) dotsent P.I. Denisova-Suschevskaya boshqargan. U tibbiyot institutiga mahalliy shifokorlar, olimlar, o'qituvchilarni jalb qilgan holda shakllangan ilmiy va pedagogik kadrlarning birinchi to'lqini bilan keldi. Ikkinchi jahon urushi paytida 1942-1944 yillarda kafedra asosida Harbiy tibbiyot akademiyasi polkovnigi Ya.A. Broderzon boshchiligida fizioterapiya va balneologiya bo'limi faoliyat ko'rsatdi.
  Kafedraning rivojlanishi va fizioterapiya kursiga 1945-1980 yillarda ishlagan shifokorlar alohida hissa qo'shdilar: A.F. Tekuchayeva, X. Malenskaya, A.D. Jalalov, V.A. Polyakova, B.A. Krasniy, M.S. Saidova, K.G. Abduraxmanova, L.D. Muxamedjanova, M.M. Ahmedov.
  Shuningdek, dotsent Oblakulova Z.B.ning hissasini ta'kidlash lozim. U 1936 yildan beri doimiy ravishda ishlagan va aholiga fizioterapiya xizmatini takomillashtirishda ishtirok etgan.
  1966 yildan 1990 yilgacha fizioterapiya bo'limini B.A. Krasniy boshqargan buning natijasida tabiiy va oldindan shakllangan jismoniy omillardan foydalangan holda kasalliklarni diagnostika qilish, davolash va oldini olishning qo'llaniladigan tamoyillari va usullarining umumiyligi to'g'risida bilimlar mustahkamlandi.
  Shu bilan birga, Samarqand viloyatida tibbiyotning terapevtik va profilaktik yo'nalishi tibbiy nazorat va davolovchi jismoniy tarbiya rivojlandi. Sportchilar va jismoniy tarbiya bilan shug’ullanuvchilar uchun antropometriya xonalari , tayanch-harakat tizimi patologiyasi bo'lgan bemorlar uchun tibbiy nazorat xonalari tashkil etila boshlandi. Jismoniy tarbiya va sport bilan shug'ullanadiganlar sonining ko'payishi bilan bir qatorda jismoniy tarbiya, tibbiy nazorat va jismoniy terapiya masalalarini biladigan mutaxassislar yetishmasligi qayd etila boshlandi. Birinchi sog'liqni saqlash xalq komissari Semashko N.A.ning tezisini amalga oshirish. "Tibbiy nazoratisiz, sovet jismoniy tarbiyasi yo'q" tegishli shiori kafedralarini shakllantirish va ochilishiga olib keldi.
  O'shanda dotsentlar pedagogik faoliyat olib boradigan fakultet terapiyasi kafedrasi tarkibida fizioterapiya, shifokor nazorati va davolovchi jismoniy tarbiya kursi tashkil qilingan edi: Z.B. Obloqulova, V.F. Daminova, U.A. Badalxodjaeva, R.M. Raximbaeva, Yu.P. Slovoxotov; yordamchilar: V.A. Polyakova, V.I. Krivoruchko, V.V. Falyants, V.M., Chekmarev, K.G. Abduraxmanova, L.X. Isankulova, R.V. Latysheva, A.F. Garib, o'quv va pedagogik faoliyat bilan bir vaqtda, fizioterapevtik va fizioterapiya muolajalarini o'tkazishda faol qatnashgan.

MA’NAVIY-MA’RIFIY ISHLAR


  Yosh avlodga g'amxo'rlik qilish, sog'lom, barkamol shaxsni tarbiyalashga intilish o'zbek xalqining milliy xarakterining xususiyatlaridan biridir. Shu sababli ma'naviy-ma'rifiy ishlar Tibbiy reabilitatsiya, sport tibbiyoti va xalq tabobati kafedrasi faoliyatining eng muhim yo'nalishi hisoblanadi. Kafedrada ma'naviy-ma'rifiy ishlar doimiy ravishda tasdiqlangan reja asosida olib boriladi. Ushbu ishni mas'ul o'qituvchi Umirova S.M. muvofiqlashtiradi va tashkil etadi.

Kafedrada professor-o'qituvchilar talabalar o'rtasida ish olib boradi:

• Prezident Sh.M.Mirziyoyevning asarlari va nutqlari, Oliy Majlis va Vazirlar Mahkamasining farmonlari va qarorlari bilan tanishtirib boradilar, shuningdek barkamol avlodni tarbiyalashga, yoshlarning umuminsoniy, milliy va ma'naviy dunyoqarash fazilatlarini oshirish va takomillashtirish maqsadida ma'naviy va ma'rifiy ishlarni olib boradi:
• respublikada bunyodkorlik islohotlarini muvaffaqiyatli amalga oshirish va rivojlantirish;
• talabalar o'rtasida sog'lom turmush tarzi falsafasini shakllantirish;
• talabalar o'rtasida siyosiy va huquqiy madaniyatni oshirish;
• dunyoda va mamlakatda bo'layotgan ijtimoiy, siyosiy va ijodiy voqealar to'g'risida talabalarga o'z vaqtida ma'lumot etkazib berish ;
• talabalar o'rtasida sog'lom ma'naviy muhitni shakllantirish ;
• o'quv muassasasining yo'nalishi va ixtisoslashuviga mos ravishda talabalarning bo'sh vaqtini tashkil etish, turli xil to’garaklarni tashkil etish;

Samarqand shahar 1-son bolalar uyi tarbiyalanuvchilari bilan uchrashuv

Kafedra xodimlarining qariyalar uyiga tashrifi

  Bundan tashqari, har oyda kafedra xodimlari aholi va SamTI talabalari uchun “Sog'lom turmush tarzi” mavzusida ma'ruzalar va mahorat darslari o'tkazishadi.

O'qituvchi S.S. Baratovaning sog'lom turmush tarzini saqlashda "Skandinavcha yurish" mavzusidagi mahorat darsi

O’QUV-USLUBIY ISHLARI


  Kafedrada institutimizning barcha fakul'tet talabalari uchun o‘quv mashg‘ulotlari olib boriladi. Ularga jismoniy reabilitatsiya va sport tibbiyoti, tibbiy–ijtimoiy reabilitatsiya, reabilitologiya, sport tibbiyoti fanlaridan ta'lim beriladi. Mazkur yildan boshlab kafedrada yangi fanlarni o‘qitish boshlandi bular: kineziologiya, xalq tabobati falsafasi, tibbiyot kasbiga kirish va Ibn Sino tib qonunlari. Kafedra professor-o‘qituvchilari tomonidan shu vaqtga qadar 2 ta darslik, 4 ta o‘quv qo‘llanmalari va 17 ta o‘quv-uslubiy tavsiyanomalar chop etilgan. Bundan takshqari kafedra professor-o‘qituvchilari 15 ta namunaviy o‘quv dasturlari tuzishda ishtirok etishgan.

Chop etilgan darslik va o‘quv qo‘llanmalari ro’yxati

Darsliklar:

  1. Sport tibbiyoti va reabilitologiya. Darslik. Mavlyanova Z.F., Usmanxodjaeva A.A., Adilov Sh.K., Visogorseva O.N., Arzibaev O.Q., Axmedova D.Sh., Sharipov U.A. Toshkent, 2019.
  2. Sportivnaya medisina i reabilitologiya. Uchebnik. Mavlyanova Z.F., Usmanxodjaeva A.A., Adilov Sh.K., Visogorseva O.N., Sharipov U.A. Tashkent, 2019.

O‘quv qo‘llanmalari:

  1. Osnovi teorii i praktiki kompleksnoy mediko – sotsial'noy reabilitasii // Pod redaksiey A.I. Osadchix, S.N. Puzina, Ye.E. Achkasova, Z.F. Mavlyanova. Moskva, 2019. Rukovodstvo v pyati tomax, tom 4
  2. Primenenie Mejdunarodnoy klassifikatsii funksionirovaniya, ogranicheniy jiznedeyatel'nosti i zdorov'ya detey i podrostkov v medisinskoy reabilitasii patsientov s detskim serebral'nim paralichom // Sheyko G.E., Belova A.N., Israelyan Yu.A., Litvinova N.Yu., Mavlyanova Z.F. Nijniy Novgorod, Izdatel'stvo PIMU, 2020
  3. Reabilitasiya bol'nix rasseyannim sklerozom // Sheyko G.E., Belova A.N., Israelyan Yu.A., Litvinova N.Yu., Shakurova D.N., Mavlyanova Z.F. Nijniy Novgorod, Izdatel'stvo PIMU 2020
  4. Osnovi obshey i chastnoy fizioterapii pri stomatologicheskix zabolevaniyax // Mavlyanova Z.F., Usmanxodjaeva A. A., Kamalova Yo. A., Visogorseva O.N. Tashkent, 2020

ILMIY TADQIQOT ISHLARI


  Kafedraning ilmiy-tadqiqot ishlari uchta yo'nalishda olib boriladi: nevrologiya, tibbiy reabilitatsiya va sport tibbiyoti. Bugungi kunga qadar fan doktori va fan nomzodlari ilmiy darajalari uchun dissertatsiyalarning quyidagi mavzulari «Bolalar bosh miya falajligiga chalingan bolalarda nutritiv va nevrologik statusining o'zaro aloqasi» (t.f. n. Mavlyanova Z.F.), «Yuz nervi nevropatiyasi bilan bolalarda reabilitatsiya tadbirlarini optimallashtirish» ( tayanch doktorant Sharafova I.A), «Yengil atletikaning turli turlari bilan shug'ullanadigan sportchilarning fenotipik xususiyatlari» (mustaqil izlanuvchi Baratova S.S.).

  Kafedra tashkil etilganidan beri, ya'ni 2014 yildan buyon 350 dan ortiq ilmiy ishlar nashr etilgan, shu jumladan 5 ta monografiya, 11 ta elektron dastur.

Kafedra xodimlari tomonidan nashr etilgan monografiyalar ro'yxati

Mualliflar

Monografiya nomi

1

Mavlyanova Z.F.

Xakimova S.Z.

Surunkali miya ishemiyasi fonida yuz nervi neyropatiyasining klinik va neyrofiziologik xususiyatlari.

2

Mavlyanova Z.F.

Xakimova S.Z.

Diyabetik ensefalopatiyada venoz qon oqimining xususiyatlari

3

Mavlyanova Z.F.

Baratova S.S.

Badiiy gimnastika va taekvondo bilan shug'ullanadigan sportchilarning tipologik xususiyatlari

4

Mavlyanova Z.F.,

Burxanova G.L.

Jismoniy faolligi oshgan bolalar va o'spirinlar uchun sport ovqatlanishini optimallashtirish

5

Mavlyanova Z.F.

Bolalardagi nutritiv holatni baholash

Kafedra xodimlari tomonidan ishlab chiqilgan elektron dasturlarning ro'yxati

Mualliflar

Elektron dasturlarning nomi

1

Sharafova I.A., Mavlyanova Z.F., Abdullaeva N.N.

Bolalardagi yuz nervlarining shikastlanish darajasini aniqlash uchun elektron dastur va reabilitatsiya tadbirlari taktikasi

DGU raqami 08334

Qabul qilingan sana 18.05.2020 yil

DGU uchun ariza № 2020 0751

2

Mavlyanova Z.F.

Jurabekova A.T.

Bolalar bosh miya falajligiga chalingan bolalarda oqsil-energetik yetishmovchilik darajasini va uni davolash taktikasini aniqlash dasturi

DGU raqami 08334

Qabul qilingan sana 18.05.2020 yil

DGU uchun ariza № 2020 0750

3

Xakimova S.Z., Mavlyanova Z.F., Djurabekova A.T.

Neyrobrutsellyoz diagnostikasi va davolash taktikasini tanlash uchun elektron dastur.

DGU raqami 08327

Qabul qilingan sana 18.05.2020 yil

DGU uchun ariza № 2020 0750

4

Mavlyanova Z.F.

Sharipov R.X.

Bolalar bosh miya falajligiga chalingan bolalarning jismoniy rivojlanishini indeks usuli yordamida baholash dasturi

DGU № 08856

Qabul qilingan sana 19.06.2020 yil

DGU uchun ariza № 2020 0992

5

Mavlyanova Z.F.

Xusinova Sh.A.,

Abdusalomova M.A.,

Sharafova I.A.

Orqa miya va umurtqa pog’onasi bo’yin qismi tug’ruq jarohatlari bilan tug'ilishning og'irligini aniqlash va reabilitatsiya tadbirlari taktikasini tanlash dasturi

DGU raqami 08596

Qabul qilingan sana 16.06.2020 yil

DGU uchun ariza № 2020 0968

6

Mavlyanova Z.F. Xaydarova S.,

Shavazi N.M., Ahmedova M.M

Bolalarda shifoxonadan tashqari pnevmoniyaning cho’zilgan kechishini tashxislash yo'lini aniqlash va davolash taktikasini tanlash dasturi

DGU raqami 08759

Qabul qilingan sana 17.07.

2020 yil 1234-sonli DGU arizasi

7

Mavlyanova Z.F.

Axmedov I.A.

Toirov E.S.

Revmatoid artrit kasalligidagi mushaklar zararlanish diagnostikasi va davolash taktikasini tanlash uchun dastur

DGU 57167

Qabul qilingan sana 07.10.

DGU-ga ariza № 2020 1705

8

Mavlyanova Z.F.

Aghababyan L.R.

Preeklampsiya xavfini bashorat qilish dasturi 14133-sonli DGU Qabul qilingan sana 24.08. DGU-ga ariza № 2020 1435

9

Mavlyanova Z.F.

Maxmudova S.

Ortiqcha vaznli ayollarda kombinatsiyalangan og'zaki kontratseptsiya qabul qilinishini hisoblash dasturi

DGU raqami 08759

Qabul qilingan sana 17.07.

2020 yil 1234-sonli DGU arizasi

10

Mavlyanova Z.F.

Muxammadieva L.A.

Bolalarda surunkali nospetsifik o'pka kasalliklarini differentsial diagnostika va davolash taktikasini tanlash dasturi

DGU raqami 08759

Qabul qilingan sana 16.09.

DGU uchun ariza № 2020 1561

11

Narzullaeva U.R.

Samieva G.U.

Hamidova F.M.

Sobirova Sh.B.

Olimjonova F.O.

Yoshlarda gipertoniya kasalligida yurak-qon tomir asoratlarini erta rivojlanishini bashorat qilish algoritmi

DGU № 09178

Qabul qilingan sana 22.09.2020 yil

DGU uchun ariza № 2020 1520